آوسبیلدونگ چیست؟

آوسبیلدونگ (Ausbildung) دوره آموزش کارآموزی شبیه به فنی و حرفه‌ای است که مهارت‌های لازم برای کار در یک شغل خاص آموزش داده می‌شود. این دوره 2 تا 3 سال طول می‌کشد و شامل آموزش های تئوری و عملی است. کارآموز در طول دوره حقوق دریافت می‌کند. میزان حقوق از950 تا 1200 یورو در ماه متغیر است. کارآموز پس از پایان دوره گواهینامه دریافت کرده و می‌تواند در شغل موردنظر در آلمان مشغول کار شود.

آوسبیلدونگ برای چه کسانی مناسب است؟

آوسبیلدونگ یا کارآموزی برای شما مناسب است اگر:

• اگر دیپلم دارید و به دنبال کار در آلمان هستید و سابقه کار ندارید.
• اگر فارغ التحصیل رشته‌های فنی حرفه ای هستید و سابقه کار مرتبط دارید یا حتی ندارید.
• اگر مدرک دانشگاهی دارید و میخواهید در رشته خودتان یا رشته مورد علاقتان در آلمان آموزش ببینید و مشغول کار شوید.

توجه: ویزای آوسبیلدونگ یک ویزای تکی است و مانند ویزای کار آلمان نمی‌توانید ویزای همراه برای خانواده داشته باشید. (مگر موارد استثنا)

طول دوره آوسبیلدونگ در آلمان

طول دوره در دوره آوسبیلدونگ متفاوت است و به موارد بسیاری مرتبط است. مثلا برخی برنامه‌ها 2 ساله هستند ولی بعضی دیگر ممکن است 2.5 الی 3 سال یا حتی بیشتر (Duales Studium) طول بکشد. مدرک قبلی و نمرات بسیار خوب در سال اول دوره آوسبیلدونگ مواردی هستند که مزیت محسوب می‌شوند و می‌توانند طول این دوره را  تا 6 ماه کم کنند. البته می‌توانید با مدرسه کارآموزی یا اتاق بازرگانی و صنایع برای کاهش دوره مکاتبه کنید. به طور کلی در صورتی که شخص دارای مدرک لیسانس باشد و آوسبیلدونگ انتخاب شده هم راستا با رشته خودش باشد، طول دوره می‌تواند از 36 ماه به 18-24 کاهش پیدا کند.

برخی از برنامه‌های 2 ساله آوسبیلدونگ عبارتند از:

• متخصص خدمات پستی (Specialist for postal service)
• مهمان‌پذیر (Hospitality)
• متخصص در فن آوری فلزات (Specialist in metal technolog)
• کارگر ساختمانی (Building construction worker)
• فروشنده (Seller)
• اپراتور ماشین آلات و کارخانه (Machinery and plant operator)

انواع آوسبیلدونگ آلمان

به طور کلی، سه نوع اصلی Ausbildung در آلمان وجود دارد:

• دوگانه (duale)
• مدرسه محور (schulische)
• تحصیل دوگانه (Duales Studium)

در این لینک می‌توانید لیست تمام آوسبیلدونگ‌ها را به تفکیک نوع ببینید.

آوسبیلدونگ دوگانه (duale):

آموزش دوگانه ترکیبی از آموزش حین کار و آموزش کلاسی است. کارآموزان هر هفته زمان مشخصی را صرف کار در یک شرکت و یادگیری مهارت‌های عملی می‌کنند و بقیه زمان را در مدرسه حرفه‌ای صرف یادگیری جنبه های نظری رشته انتخابی خود می کنند. معمولا در طی این دوره به علت داشتن کارفرما هزینه‌ای را به عنوان حقوق ماهانه دریافت می‌کنند که بین 700 تا 1200 یورو متغیر است. این نوع آموزش در صنایعی مانند ساخت و ساز، تولید و مشاغل ماهر رایج است. کارآموزان در حین آموزش دستمزد دارند و معمولاً پس از اتمام، مدرک معتبری مانند دیپلم حرفه‌ای یا گواهینامه کارآموز دریافت می‌کنند.

رشته‌های پرطرفدار در این دوره‌ها:

آوسبیلدونگ مدرسه محور (schulische)

آموزش مبتنی بر مدرسه یا شولیشه، در یک مدرسه فنی حرفه‌ای همراه با آموزش های عملی در طول دوره برگزار می‌شود. در این روش ساعات کار عملی کمتر و دوره تئوری بیشتر است. دوره‌های تئوری و عملی در مدارس تخصصی به نام (Berufsfachschule) یا (Berufskolleg) گذرانده می‌شود که 1 تا 3 سال طول می‌کشد. سالانه یک ماه فرد برای کارآموزی به بیمارستان یا کارخانه یا شرکت و .. می‌رود. رشته‌های مهم این دوره پرستاری، بانک داری، طراحی و خیاطی، آشپزی و … هستند. بعداز شرکت تمام وقت در کلاس‌ها و اتمام دوره یک مدرک معتبر مانند دیپلم حرفه‌ای یا گواهینامه کاردانی دریافت می‌کنید.

نکته مهم:  در روش شولیشه، آوسبیلدونگ‌ها‌ اکثرا حقوق ندارند، بلکه اکثر این مدارس ماهانه 250 یورو به عنوان شهریه دریافت می‌کنند و نیاز به تمکن مالی بیش از 10 هزار یورو در سال دارید. البته در تعدادی از شولیشه‌ها ممکن است حقوق هم دریافت کنید مثلاً آوسبیلدونگ پرستاری شولیشه‌ای است که شما حقوق دریافت می‌کنید.

آوسبیلدونگ تحصیل دوگانه (Duales Studium):

جدیدترین روش آموزش حرفه‌ای در آوسبیلدونگ تحصیل دوگانه است. در این روش شرکت‌کنندگان به دانشگاه می‌روند و مدرک لیسانس می‌گیرند. این روش کارآموزی کلاسیک نیست، اما به دلیل ارتباط عملی و حقوق بالا در طول دوره، در لیست قرار داده شده است. نکته مهم این است که برای حضور در این دوره‌ها نیاز به مدرک زبان آلمانی c1 دارید. نمونه‌ای از این دوره‌ها:

• انفورماتیک کسب و کار (Business informatics)
• مدیریت تناسب اندام (Fitness management)
• مدیریت رویداد (Event management)

نکته:  از سال سوم آوسبیلدونگ هم می‌توانید برای Duales Studium اقدام کنید.

تمام انواع آوسبیلدونگها بسته به برنامه بین 1 تا 4 سال طول می‌کشند .در اینجا یک مرور کلی از هر سه نوع  آنها و مزایا و معایب آنها آورده شده است:

شرایط آوسبیلدونگ آلمان برای خارجی‌ها

برای مهاجرت با ویزای آوسبیلدونگ باید از سفارت آلمان در کشور خود یا اداره مهاجرت (اگر در آلمان هستید) برای ویزا درخواست دهید. متقاضیان ویزای کارآموزی باید شرایط زیر را داشته باشند:

شرایط عمومی ویزای کارآموزی آلمان

شرایط سن آوسبیلدونگ در آلمان

برای اخذ ویزای آوسبیلدونگ محدودیت سنی وجود ندارد، ولی حداقل سن 18 سال وجود دارد. به طور معمول افراد در بازه سنی 18 تا 32 و برخی رشته حتی بیشتر می‌توانند وارد دوره کارآموزی شوند و در سنین بالاتر احتمال ریجکتی وجود دارد. البته در در رشته های پر تقاضا مانند پرستاری این عدد به 40 هم می‌رسد. خبر خوب این است که میانگین سنی کارآموزان در آلمان در حال افزایش است.

تمکن مالی برای آوسبیلدونگ المان

اگر برنامه کارآموزی را انتخاب کردید که در طول دوره حقوق دریافت نمی‌کنید، هنگام درخواست ویزا یا اجازه اقامت، باید مدرک مبنی بر داشتن تمکن مالی ارائه دهید. دو حالت به صورت زیر هستند:

• داشتن قرارداد کاری برای کارآموزی آوسبیلدونگ–> همراه داشتن هزینه‌های قبل از شروع دوره
• گذراندن دوره آوسبیلدونگ بدون قرارداد–> داشتن وجه لازم در حساب بانکی یعنی 863 یورو در ماه (*12 برای یک سال)

نکته: در صورتی که حقوق دریافتی ناخالص شما در ماه 927 یورو  (771 یورو حقوق خالص ماهانه) باشد، هیچ مدرکی برای اثبات تمکن مالی نیاز ندارید. ولی اگر حقوق ناخالص شما از این رقم کمتر باشد لازم است که مبلغی کسری را به عنوان تمکن در حساب بانکی داشته باشید.

مدرک زبان آسبیلدونگ آلمان

برای اخذ ویزای آوسبیلدونگ شرط آخر و البته مهم توانایی صحبت و نوشتن به زبان آلمانی است چراکه هیچ دوره کارآموزی انگلیسی در آلمان وجود ندارد. به‌عنوان یک قاعده کلی، مدرک زبان آلمانی حداقل سطح B2 در آلمان پذیرفته‌ می‌شود. 

نکته:در برخی موارد ابتدای مصاحبه کارفرما با مدرک B1 قبول میکند اما انتظار است تا شروع دوره ها مدرک B2 را بگیرد.

مدرک تحصیلی برای آوسبیلدونگ

مدرک تحصیلی مورد تایید حداقل دیپلم است. البته با مدارک دانشگاهی هم میتوان در آوسبیلدونگ های مرتبط تحصیل کرد.

لیست دوره های آوسبیلدونگ در آلمان

دوره‌های آوسبیلدونگ آلمان شامل 330 حرفه هستند که در چند دسته قرار می‌گیرند و به صورت زیر است. برای دیدن جزییات هر دسته‌بندی به مقاله لیست آوسبیلدونگ های آلمان مراجعه کنید.

هزینه های آوسبیلدونگ در آلمان

آوسبیلدونگ دوال مانند بخش های آموزشی دیگر در آلمان رایگان است، یعنی شما نیازی به پرداخت هیچ شهریه ندارید. علاوه بر آن ماهانه حقوقی را دریافت می کنید. در برخی موارد کارفرما مزایای اضافه مانند بلیط سفر، غذا در دفتر، اقامت و غیره را نیز در نظر می‌گیرد. به جز حقوق، سایر تسهیلات به قوانین و مقررات شرکت شما بستگی دارد. به طور معمول به عنوان Azubi (شاگرد)، می توانید تخفیف در بلیط سفر ماهانه در منطقه و  گاهی اوقات در کل ایالت را با یک ارتقاء کوچک داشته باشید.

اگر می‌خواهید درباره حقوق دوره آوسبیلدونگ بدانید در ادامه آن را توضیح داده‌ایم.

میزان حقوق پس از پایان دوره آوسبیلدونگ چقدر است؟

پس از اتمام موفقیت آمیز کارآموزی آوسبیلدونگ، ممکن است بسته به عوامل مختلف، انتظار حقوق ماهیانه‌ای بین 2400 تا 3500 یورو را داشته باشید. عوامل مختلفی بر حقوق پایان دوره تاثیر دارد، از جمله رشته و شهری که برای کار انتخاب می‌کنید. اما مطمئن باشید که این عدد از 2000 یورو در آلمان کمتر نخواهد بود.

زمان ثبت نام آوسبیلدونگ

به‌عنوان یک خارجی، هنگام درخواست برای آوسبیلدونگ در آلمان باید از قبل برنامه‌ریزی کنید. شرکت‌ها اغلب یک سال قبل از شروع برنامه شروع به جستجوی کارآموزان می‌کنند، از یک سال قبل شروع کنید. برای اطلاعات بیشتر درباره مهاجرت مقاله مهاجرت به آلمان رامطالعه کنید.

مراحل مهاجرت به آلمان از طریق آوسبیلدونگ

مرحله 1: انتخاب رشته و محل آموزش حرفه‌ای در شرکت آلمانی

می‌توانید از سایت ausbildung.de  یا لینک برای جستجوی دوره‌های کارآموزی آلمان استفاده کنید.

نکته: برای انتخاب آوسبیلدونگ باتوجه به وجود بیش از 300 آوسبیلدونگ بهتر است آوسبیلدونگی با نیاز بالاتر در آلمان را انتخاب کنید تا نوبت دهی سفارت برای شما سریعتر رخ دهد. بعد در صورت نیاز در آلمان آوسبیلونگ را تغییر دهد.

مرحله 2: آماده سازی پیش نیازها برای دوره کارآموزی در آلمان

در این مرحله تمام مدارک و پیش نیازهای قبل از ارسال درخواست را باید آماده کنید. از جمله:

• اخذ مدرک زبان (هزینه آزمون حدود 15 در حالت حداقل)
• تمکن مالی (در صورت لزوم)
• اثبات مهارت زبان آلمانی (سطح B2)
• جستجو برای پیداکردن کارفرمای دوره کارآموزی آوسبیلدونگ
• جمع آوری و ترجمه مدارک تحصیلی (گواهی دیپلم وو سابقه کاری در صورت وجود)
• لگالسازی مدارک

نکته: لازم نیست نگران ترجمه مدارک باشید زیرا ما در پارسی کانادا در تمام مراحل کنارتان هستیم.

مرحله 3: ارسال درخواست

درخواست باید قانع‌کننده و به زبان آلمانی برای محل کارآموزی ارسال شود. درخواست باید شامل CV، انگیزه‌نامه و گواهینامه‌های ترجمه‌شده آلمانی باشد.

• انگیزه‌نامه بسیار مهم است و باید تأکید کنید چرا می‌خواهید این حرفه را دنبال کنید، چرا در این مدرسه و با این کارفرما.
• رزومه باید مختصر و شامل اطلاعات مربوط به جزئیات تحصیلی دقیق، تجربیات کاری و غیره باشد.
• گواهی دیپلم و مدرک تحصیلی باید به آلمانی ترجمه و معادلسازی شده باشند.

در این مرحله ممکن است مصاحبه‌(هایی) را با کارفرما داشته باشید تا قرارداد برای شما ارسال شود. با گرفتن قرارداد از سمت کارفرما بخش مهمی از فرآیند کاری شما در ویزای آوسبیلدونگ انجام شده است.

نکته: براساس درخواست کارفرما ممکن است که شما به معادلسازی مدرک نیاز داشته باشید یا نه

مرحله 4: دریافت نامه رضایت ZAV توسط کارفرما

ZAV یک نوع مجوز کار است که از آژانس استخدام بین المللی آلمان (Bundesagentur für Arbeit) دریافت می‌شود و به شما اجازه کار در آلمان می‌دهد.

دریافت تاییدیه توسط آژانس کار فدرال آلمان (Vorranprüfung) در صورت نیاز

مرحله 5 : معادلسازی مدرک تحصیلی 

اگر کارفرمای شما به مدرک معادلسازی شده شما نیاز داشته باشد این مرحله در فرآیند کاری شما اضفه می شود. در صورتی که مدرک تحصیلی شما دیپلم است لازم است که معادلسازی در ایالت به صورت مجزا انجام شود. این عملیات با نام زناب هم شناخته می شود و لازم است شرایط هر ایالت را در سایت مربوط به آن ایالت بررسی کنید. این مرحله به صورت حضوری است که توسط وکیل پارسی کانادا در آلمان انجام می‌شود.

نکته : معادلسازی مدرک تحصیلی (مدرک دیپلم با استفاده از فرآیند آنرکنونک – مدرک دانشگاهی با سایت آنابین و در صورت نیاز زاب)

مرحله 6 : مراجعه به ویزا متریک برای تایید مدارک:

در این مرحله با مراجعه به سایت ویزامتریک و  گرفتن نوبت می‌توانید برای تایید مدارکتان بروید. دراین فرایند با در دست داشتن 2 کپی از مدارکتان (که در ادامه به صورت کامل آمده) در روز تعیین شده به ویزامتریک بروید و با پرداخت هزینه‌های مورد نظر (به صورت عمومی یا vip ) تاییدیه مدارکتان را دریافت کنید و ویزای ورود به آلمان را دریافت کنید.

در این مرحله مدارکتان باید کامل باشد و کسری مدارک می تواند در فرآیند مهاجرت مشا تاخیر عمده ای ایجاد کند. پس حتما قبل از انجام این مرحله با وکیل خود مشورت کنید تا در کمترین زمان ممکن این مرحله انجام شود.

مرحله 7: ورود به آلمان و اثبات اقامت در آلمان

پس از ورود به کشور آلمان، در این مرحله شما با در دست داشتن ویزا وارد خاک آلمان شده‌اید و سریعا باید خود را معرفی کنید و کارهای لازم مانند ثبت آدرس و… را برای اثبات اقامت در آلمان انجام دهید.

نکته: معمولا محدودیت زمانی برای درخواست آموزش فنی وجود ندارد. با این حال، معمولاً از سپتامبر و در برخی موارد از ماه اکتبر شروع می‌شود. پس باید قبل از آن درخواست بدهید.

اجازه کار پس از پایان دوره آوسبیلدونگ آلمان

اتباع خارجی از تمام کشورهای جهان می‌توانند آموزش حرفه‌ای را در کشور آلمان شروع کنند. فارغ‌التحصیلان بر اساس قوانین فعلی فرصت‌های شغلی بسیار خوبی در آلمان دارند.

پس از اتمام موفقیت‌آمیز آموزش حرفه‌ای خود، می‌توانید مجوز اقامت خود را برای یک سال دیگر تمدید کنید تا شغل مناسبی در آلمان پیدا کنید. پس از 2 سال کار می‌توانند اقامت دائم آلمان را دریافت کنند.

دریافت اقامت با ویزای کارآموزی آلمان

درصورتی‌که حداقل پنج سال اقامت داشته باشید، اگر بتوانید معیشت خود و اعضای خانواده خود را از طریق یک منبع درآمد منظم تضمین کنید، دانش کافی به زبان آلمانی داشته باشید، اجازه اقامت آلمان اتحادیه اروپا را دریافت خواهید کرد.